Op 2 mei is het 560 jaar geleden dat Leonardo Da Vinci in Frankrijk op 67-jarige leeftijd overlijdt. Volgens de legende in het bijzijn van de Franse koning Francois I. Leonardo's collectie, die onder andere de Mona Lisa bevat, blijft dientengevolge in Frankrijk.

Als 14-jarige begint Leonardo te schilderen

Leonardo di ser Piero da Vinci wordt op 15 april 1452 geboren in Anchino. Zijn vader is een notaris uit Vinci en zijn moeder, Catarina, een boerenmeisje. Als buitenechtelijk kind mag hij geen formele klassieke opleiding volgen en groeit hij op op het platteland. Er is niet veel bekend van zijn eerste levensjaren, maar uit secundaire bronnen weten we dat hij vanaf 1457 bij zijn vader Piero en diens vrouw Albiera woont. Zijn vader zorgt er voor dat hij als veertien jarige kan beginnen bij de schilder Andrea del Verrochio in Florence.

Zelfportret Leonardo Da Vinci (circa 1510-1550). Rood krijt, 33 × 21 cm

Leonardo Da Vinci, de man die alles kan

Al snel blijkt dat Leonardo talent heeft, maar voor meer dan schilderen alleen. Vandaag de dag zouden we hem hoogbegaafd noemen, in de Renaissance noemden ze Leonardo een uomo universale, een man die alles kan. Hij ziet zichzelf echter niet primair als een schilder. Wanneer hij als militair ingenieur solliciteert bij Ludovico Sforza, de hertog van Milaan, vermeldt hij dát slechts als voetnoot. Ook voor zijn andere grote opdrachtgevers – de stad Venetië en Cesare Borgia – werkt hij voornamelijk als militair ingenieur. Schilderen was een bijzaak.

Werken die Da Vinci niet afmaakte

Als opdrachtgever kun je alle kanten uit met Leonardo, maar hij drijft ze soms ook tot wanhoop. Deze alleskunner kan namelijk één ding minder goed, en dat is dingen afmaken. Hij raakt snel zijn aandacht kwijt wanneer hij een oplossing vindt, of op een andere manier de uitdaging verdwijnt. Zo maakt Leonardo een aantal werken nooit af. Een van die werken veroorzaakt nu nog steeds veel commotie: de Slag bij Anghiari in het Palazzo Vecchio in Florence. Andere werken die Leonardo niet afmaakte zijn:

De schilderkunst van Leonardo Da Vinci

Kunsthistorica Wendy Fossen organiseert op 2 mei 2012 een lezing over de schilderkunst van Leonardo Da Vinci. Zijn werken worden zowel stilistisch als contextueel besproken en ook komen de recente ontwikkelingen rond zijn werk aan bod.

» Inschrijven voor de lezing